آسيا- همشهري آنلاين:
طالبان يك گروه است كه در خلال جنگ مردم افغانستان با اشغالگران ارتش شوروي سابق ( 1989- 1979) شكل گرفت.
اين گروه كه قرائتي تنگنظرانه نسبت به مفاهيم اسلامي دارد به كمك آمريكا و با حمايت مالي - ايدئولوژيك عربستان سعودي به همراه مساعدتهاي بيدريغ پاكستان شكل گرفت.
اعضاي طالبان مجموعهاي از دانشآموزان عرب و غير عربي بودند كه پيشتر در جنوب پاكستان مشغول فراگيري اسلامي بودند كه عربستان سعودي مروج آن است. اين مدارس با كمك مالي دولت رياض پاگرفته و در جاي جاي پاكستان، به ويژه جنوب اين كشور به ترويج ديدگاه سلفي و وهابي مبادرت ميكنند.
با چراغ سبز آمريكا، اين مجموعه كوچك به سرعت به انواع سلاحهاي پيشرفته تجهيز شد به گونهاي كه بعد از خروج نيروهاي شوروي از افغانستان و تشكيل اولين حكومت مجاهدين افغان در اين كشور به رياست برهانالدين رباني، خود را به عنوان يك تشكل رقيب نشان داد.
تضاد ديدگاه مجاهدين افغان و طالبان كار را به جايي كشاند كه ميان آنان نبرد درگرفت و افغانستان در دام جنگ داخلي افتاد.
نيروهاي طالبان كه به دليل حمايتهاي آمريكا، عربستان و در اين مقطع، پاكستان فوقالعاده قدرتمند شده بودند به مرور بخشهاي مختلف كشور را اشغال كردند.
آنان با اشغال قندهار در سال 1994 عملا دولتي خودخوانده با قوانين سخت بدوي در اين منطقه را به اجرا گذاشتند.
مردم افغانستان كه از هرجومرج خسته شده بودند و نياز شديدي به استقرار نظم و قانون احساس ميكردند در ابتدا روي خوش به طالبان نشان دادند. اين گروه سرانجام در سال 1996 كابل را اشغال كردند و بدين ترتيب با تصرف پايتخت، حكومت خود را در سراسر افغانستان مستقر ساختند.
اگرچه در اين دوران و بعد از آن مقاومتهايي از سوي بخشي از مردم و گروههاي مجاهد افغان صورت گرفت، اما قدرت مالي و نظامي طالبان به همراه نظم آهنيني كه اين گروه در كشور بوجود آورده بود باعث شد كه ثبات و پايداري آن هر روز استحكام بيشتري يابد.
با استقرار حكومت طالبان به مرور چهره خشن و ارتجاعي اين گروه و قرائت سلفي- وهابي آنان از اسلام عرصه را بر مردم تنگتر كرد اما كسي ياراي مقابله با آن را نداشت.
حاميان طالبان نيز از حضور آنان در افغانستان خشنود بودند.
رهبري طالبان با ملا عمر است. مردي كه مخالف عكس بود و آن را حرام ميدانست و از اين روي عكسهاي محدودي از او وجود دارد.
در خلال جنگهاي داخلي در افغانستان و به ويژه پس از استقرار حكومت طالبان در اين كشور، بن لادن رهبر گروه القاعده كه به لحاظ ايدئولوژيك ارتباط تام با طالبان داشت به اين كشور كوچ كرد. بنلادن كه در جنگ با نظاميان شوروي از همراهان طالبان بود و سرمايه افسانهاي خود را در اختيار طالبان گذاشته بود بعد از متهم شدن به بمبگذاري عليه منافع آمريكا مجبور به بازگشت به افغانستان شد و مورد پذيرش و پذيرايي حكومت طالبان قرار گرفت.
در پي ماجراي يازده سپتامبر و مشخص شدن اجراي اين عمليات توسط گروه بنلادن، آمريكا از طالبان خواست كه بنلادن را تحويل دهد اما طالبان امتناع كرد. بدين ترتيب آمريكا رسما به جنگ افغانستان و حكومت طالبان رفت.
حكومت طالبان در افغانسان سرنگون شد اما غربيها نتوانستند ملاعمر، رهبر طالبان و بنلادن، رهبر القاعده را دستگير كنند.
القاعده دامنه فعاليتهاي تروريستي خود را به سراسر جهان كشاند و نيروهاي وفادار به طالبان نيز همچنان به نبرد با نيروهاي دولتي افغانستان و ايساف مشغولند.