درمان- صدف کوه کن:
روز پنجشنبه، دهم آبان، جشن دوهزارمين پيوند موفق سلولهاي بنيادي در بيمارستان شريعتي تهران با حضور بيماران مداواشده بهعنوان شاهدان موفقيت اين پيوندها برگزار شد.
در اين مراسم، وزير بهداشت با اشاره به اين كه جمعيت70 ميليوني ايران حداقل به 12 مركز پيوند مغز استخوان نياز دارد از راهاندازي سه مركز جديد و فعال در كشور خبر داد و گفت: از فوايد راه اندازي مركز مذكور در بيمارستان شريعتي تأمين نياز نيروي انساني استانها در رشتههاي فوق تخصصي خون و سرطان بالغين و اطفال است و نيروهاي تربيت شده در اين مركز در اقصي نقاط كشور خدمت ارائه ميدهند.
وي در ادامه با اشاره به گستردگي موارد استفاده درماني از سلولهاي بنيادي تهيه شده از مغز استخوان، خون محيطي يا خون بند ناف گفت: هماكنون استفاده از سلولهاي بنيادي روش درماني موفقي در بسياري از عرصهها محسوب ميشود.
به گفته وي، پيوند مغز استخوان در بيمارستان امام خميني (ره) نيز فعال است و مركزي ديگر در بيمارستان طالقاني نيز به زودي فعال ميشود.
همچنين مركزي نيز در شهر بابل به روز خواهد شد و با اين اوصاف، بيمارستان شريعتي همچنان مركز مرجع باقي خواهد ماند.
وزير بهداشت با بيان اين كه تاكنون بحثهاي حمايتي در زمينه پيوند مغز استخوان از طريق هيات امناي ارزي بوده است، افزود: سال گذشته پوشش بيمهاي بيماران درمان شده به شيوه پيوند مغز استخوان به شورايعالي بيمه پيشنهاد شد تا بدين ترتيب امكان گسترش خدمات درماني ارائه شده، فراهم شود. لنكراني پيوند مغز استخوان را از مباحث مهم پژوهشي عنوان كرد و افزود: بايد حداكثر استفاده را از امكانات موجود با نظاممند و مستند كردن نوآوريها به وجود آورد.
وي با اشاره به ارائه روشهاي آمادهسازي پيوند در اين مركز به شيوههاي خاص، گفت: بهعنوان مثال درمان به روش پيوند مغز استخوان در اين مركز با حداقل خطر بروز نازايي همراه است.
دكتر باقر لاريجاني، رئيس دانشگاه علوم پزشكي تهران نيز در ادامه با بيان اين كه با بهرهگيري از شيوه درماني پيوند مغز استخوان، امكان درمان حدود 40 نوع بيماري وجود دارد، گفت: امكان درمان انفاركتوس قلبي، اماس، كارسينوما و ديابت هم با اين روش وجود دارد.
دكتر لاريجاني با بيان اين كه هماكنون 1600 پيوند از طريق خون، 400 پيوند از طريق مغزاستخوان صورت گرفته كه به لحاظ سرعت رشد و پيوند در خاورميانه بينظير است، گفت: براي حركت در مرزهاي دانش بايد همزمان به اصلاحات و ابداعات پرداخت.
وي در ادامه، طرح راه اندازي و گسترش بانك خون بند ناف را نيازمند حمايت ويژه از سوي مسئولان برشمرد و افزود: با راهاندازي و توسعه بانك خون بند ناف ميتوان رسالت ملي را رصد و در منطقه و دنيا نقشآفرين بود.
لاريجاني با بيان اين كه پيوند مغز استخوان كار جدي و پرهزينهاياست، گفت: هر پيوند مغز استخوان 150 تا 200 هزار دلار هزينه در بر دارد.
پيش از اين مراسم، پروفسوراردشيرقوام زاده، فوقتخصص انکولوژي و رئيس مرکز هماتولوژي، مديکال انکولوژي و پيوند سلولهاي بنيادي بيمارستان شريعتي، در گفتوگو با همشهري، ضمن تأكيد بر اينكه اين جشن که به شکل سمبوليک دوهزارمين پيوند نام گرفته، درواقع پس از 20025 پيوند و به منظور تشويق پرسنل مرکز پيوند بيمارستان شريعتي برگزار ميشود، به جنبه بينالمللي اين بزرگداشت نيز اشاره کرده و گفت: مرکز ما از سال 2003 جزو اعضاي هيأتمديره انجمن پيوند آسيا و اقيانوسيه که اعضاي ديگري نظير ژاپن، چين، تايلند و تايوان را دارد، قرار داشته و برگزاري چنين بزرگداشتي با عنوان دوهزارمين پيوند، ميتواند به وجهه بينالمللي ما بسيار کمک کند.
وي ادامه داد: البته ما کنگره آسيا واقيانوسيه در 24 تا 26 آبان در زمينه سرطان را هم پيش رو داريم که شرکتکنندگاني از سراسر دنيا به اينجا خواهند آمد و آن هم در زمينه تعاملات علمي- بينالمللي بسيار سودمند خواهد بود.
دکتر قوامزاده درادامه، در پاسخ به سؤالي در رابطه با اولين نمونههاي پيوند سلولهاي بنيادي در ايران، گفت: از آنجايي که رشته خون و انکولوژي بدون پيوند سلولهاي بنيادي، تکامل نمييافت، ما نيز پس از سر و سامان دادن به رشته انکولوژي در کشور در سال 1369، عزم خود را جزم کرديم و بهرغم مخالفتهاي بيشمار در آن زمان، در همين بيمارستان شريعتي، 6 تخت را براي افرادي که قرار است پيوند سلولهاي بنيادي شوند در نظرگرفته و پيوند سلولهاي بنيادي به بيماران نيازمند را آغاز کرديم.
وي در ادامه به عدم موفقيت پيوندها در انگلستان و افسرده شدن و مردن تعدادي از بيماران پيوندي در همان زمان در اين كشور اشاره کرده و گفت: با وجود جوسنگين آن زمان، من 3 نفر را بهعنوان اولينها در ايران، مورد پيوند قراردادم که اولي، دختري با بيماري يوئينگ سارکوما، دومي پسري باسرطان خون ميلوئيدي برگشته و سومي هم خانمي مبتلا به سرطان خون لنفوئيدي برگشته بود، که هر 3 پيوند نتايج خوبي در برداشت و هر 3 بيمار در حال حاضر ازدواج کرده وحتي بچه دار هم شدهاند.
پروفسورقوامزاده همچنين در رابطه با وضعيت کنوني متخصصان انکولوژي و مديکال انکولوژي در ايران گفت: پس از اکتبر 1977 که به ايران بازگشتم، رشتهاي به نام مديکال انکولوژي، جديد بود و هنوزکسي آن را نميشناخت و ما بيمارستان شريعتي را انتخاب کرديم که بخش خون وريه را با هم داشت و بعد ازآن در سال 62- 61بود که با کمک همکاران بورد تخصصي توانستيم اين رشته را تصويب کنيم.
وي در ادامه گفت: خوشبختانه امروز به جايي رسيدهايم که بالاي صد نفر فوق تخصص آنکولوژي ومديکال انکولوژي درکشور داريم که همه استانها به استثناء ايلام و خرم آباد را تحت پوشش قراردادهاند.
دکتر قوامزاده همچنين به پيشرفتهاي ديگري در زمينه پيوند سلولهاي بنيادي درمرکز شريعتي اشاره کرده و گفت: ما از حدود 3 سال پيش، اقدام به راه اندازي بانک سلولهاي بنيادي جفت کردهايم و حتي پيوند خون سلولهاي بنيادي جفت هم داشتهايم و آمار ما در زمينه سلولهاي بنيادي جفت به 600 مورد فريز شده رسيده که اميدواريم به رقمي معادل 5000 مورد دست يابيم و يک شبکه بينالمللي داشته باشيم تا هم هزينهها را از طريق تبادل اين سلولهاي بنيادي جفت، پايين بياوريم و هم نياز داخلي را برطرف کنيم.