خدمات الکترونيک- حميد ضيايي پرور:
اين روزها بازار نظرسنجيهاي انتخاباتي داغ است
و در اين ميان نظرسنجي الكترونيك در وب سايتهاي مختلف اينترنتي نيز بسيار متداول است. البته نظرسنجي الكترونيك تنها منحصر بهنظرسنجيهاي اينترنتي و آنلاين نميشود و نوعي از سيستمهاي نظرسنجي الكترونيك با استفاده از رايانههاي دستي و همراه نيز قابل انجام است كه در آن كارشناس يا پرسشگر ديدگاههاي افراد يا جامعه نمونه را مورد سنجش قرار داده و نتايج به جاي درج در كاغذ، روي سيستم الكترونيك ثبت شده و نتايج بلافاصله قابل استنتاج به شيوه رايانهاي است.
اما در نظرسنجيهاي آنلاين، سيستم نرمافزاري اين نوع نظرسنجيها بهگونهاي است كه با قرار دادن يك تكه كد نرم افزاري روي سايت، امكان ارسال نظرات بازديدكنندگان بهصورت انتخاب يك گزينه از چند گزينه را فراهم ميآورد.
نتايج نظرسنجي بلافاصله روي كنترل پانل وب سايت قابل بازديد بوده و در برخي موارد اين نتيجه حتي براي بازديدكنندگان يا راي دهندگان نيز قابل مشاهده است.
حتي برخي وب سايتهاي ارائهدهنده ابزارهاي اينترنتي مانند وبگذر webgozar.com امكان سوار كردن سيستم نظرسنجي الكترونيك روي وبلاگها و وب سايتهاي مختلف را بهصورت رايگان فراهم كردهاند. با اين وجود اين نوع نظرسنجيها داراي معايب و محاسن متعددي است كه در ذيل به آنها اشاره ميشود:
محاسن:
امكان نظرسنجي فوري درباره موضوعات روز
امكان طراحي ساده نظرسنجي
امكان مشاهده فوري و آنلاين نتايج نظرسنجي
امكان تجزيه و تحليل نتايج نظرسنجي با دقت بسيار زياد.
معايب:
محدود بودن دايره مخاطبان نظرسنجي
عدمامكان تعيين جامعه نمونه
تعميم نداشتن نتايج نظرسنجي به كل جامعه
امكان تقلب و راي دادن تكراري كاربران به شيوههاي مختلف
وجود گرايشهاي سياسي در بين كاربران وب سايتهاي خاص
امكان هك و نفوذ و بمباران هدفمند نرم افزار نظرسنجي
با توجه به آنچه گفته شد، نه ميتوان سيستمهاي نظرسنجي آنلاين را يكسره نفي كرد و نه ميتوان آنها را داراي اعتبار 100 در صد و كامل دانست.
نظرسنجي اينترنتي شايد تنها در باره عملكرد وب سايتهاي اينترنتي يا پرتالهاي وزارتخانهها قابل انجام و تعميم باشد؛ يعني در جايي كه موضوع نظرسنجي خود وب سايتي است كه اين نظرسنجي در آن انجام شده است.
اما شايد بتوان گفت درصورتي كه يك سيستم نظرسنجي الكترونيكي در سطح ملي اجرا شود و همگان امكان مشاركت يكسان و عادلانه در آن را داشته باشند تا حدي ميتوان در موضوعات خاص به نتايج اين افكار سنجي اعتماد كرد. بهخصوص اگر همزمان نظرسنجي مكتوب و سنتي نيز در كنار آن اجرا شده و نتايج آنها با يكديگر تلفيق شود.
