ميراثايران- بنيامين صدر:
هنوز مدت بسياري از تخريب تعدادي از خانههاي تاريخي ماسوله نگذشته كه باقيمانده اين بناهاي تاريخي بهدليل بارندگي بسيار و عدماستحكامبخشي در معرض فروريزي قرار گرفتهاند.
پنجشنبه شب گذشته (26 شهريورماه) پس از بارش شديد باران، سيل خروشاني در ماسوله به راه افتاد كه به گفته شهرداري بيش از 300ميليون تومان خسارت بر جاي گذاشته است.
چندي پيش 26 خانه تاريخي ماسوله بهدليل بيتوجهي و حفاظت نشدن به موقع از سوي مسئولان سازمان ميراث فرهنگي، صنايعدستي و گردشگري فرو ريختند. اين در حالي است كه وضعيت ديگر خانههاي تاريخي اين شهر وخيم اعلام شده و هنوز بودجه لازم براي حفاظت از اين خانهها و استحكام بخشي آنها اختصاص داده نشده است.
شدت تخريب برخي از خانهها تا اندازهاي بود كه آواري از مصالح، خشت و گل و سنگ به همراه تيرهاي چوبي در و پنجره، گذرها و مسيرهاي آمد و شد را كاملا بسته بود.در اين بين پايگاه ميراث فرهنگي و گردشگري ماسوله بهمنظور نجات برخي خانههاي ارزشمند اين شهر، گزارشي مبني بر مرمت اضطراري 17خانه تهيه كرد.
گزارش تهيه شده از سوي پايگاه ميراث فرهنگي ماسوله عبارت است از مرمت راسته دوطبقه كفابازار كه يكي از راستههاي مهم بازار بوده و بهدليل عدماستفاده مالكان، همچنين بار بيش از اندازه پشتبام و رطوبتهاي نزولي در حال تخريب است.
پايگاههاي ميراث فرهنگي در چند سال گذشته همواره مشكلات بسياري براي دريافت بودجههاي خود داشتهاند و از زماني كه بودجه پايگاهها نخست به حساب استان و سپس به دست مديران پايگاهها ميرسد، روند دسترسي به پول براي انجام امور پژوهشي و حفاظتي در پايگاهها دشوارتر شده است.
در اين ميان ماسوله يكي از بزرگترين قربانيان نبودن بودجه است. به گفته كارشناسان پايگاه ميراث فرهنگي ماسوله، درصورتي كه بودجه حفاظتهاي اضطراري پيش از اين دريافت ميشد، امروز شاهد چنين تخريب گستردهاي نبوديم.
شهرداري به فكر باشد
پايانه مسافربري ماسوله درست در حريم رودخانه و محلي كه همواره سيل از آنجا جاري ميشود ساخته شده و اهالي ماسوله و مؤسسه حفظ و توسعه پايدار بارها نسبت به ساخت اين پايانه در محل فعلي به شهرداري اعتراض كردند. براي گردشگران روزانه بيش از 50 چادر در اين پايانه نصب ميشود كه درصورت وقوع سيل، كه هرگز در ماسوله خبر نميكند، جان صدها مسافر در خطر است.
در اين ميان مؤسسه حفظ و توسعه پايدار ماسوله در اعتراض به عملكرد شهرداري اعلام كرد كه شهرداري به فكر جان مردم نيست و در حالي كه بارها اعتراض شده در حريم سيل و رودخانه ماسوله پايانه مسافربري ساخته نشود، همچنان به ساخت اين پايانه و امكانات گردشگري در مكان فعلي ادامه ميدهد.
به گفته صادق صالحي، مديرعامل مؤسسه حفظ و توسعه پايدار ماسوله، «به تازگي شهرداري پايانه مسافربري را به كمپينگ تبديل كرده و با گرفتن مبلغي به مسافران ماسوله اجازه ميدهد كه داخل پايانه (درست در حريم رودخانه ماسوله) چادر بزنند.
به اين ترتيب اگر در ماه رمضان نبوديم و ماسوله خلوت نبود، سيل اخير تلفات جاني جبرانناپذيري به همراه داشت.»همچنين صالحي از آسيب وارده به 2خانه تاريخي ماسوله كه يكي از آنها خانه آذرگشسب است، خبر داد.
او گفت: «اين خانه بهدليل پر بودن درههاي زير ماسوله كه محل فاضلاب ماسوله نيز محسوب ميشود، مورد خسارت واقع شده است. پيش از اين به شهرداري نسبت به لايهروبي درهها اخطار داده شده بود.»
هماكنون بناهاي تاريخي ديگر نيز در ماسوله وجود دارد كه در آستانه تخريب هستند و برخي مالكان اين بناهاي تاريخي توان مرمت خانه خود را ندارند. به گفته كارشناسان ميراث فرهنگي، درصورتي كه مرمتهاي اضطراري انجام ميگرفت، ماسوله همچون سالهاي گذشته شاهد اين ميزان تخريب نبود.
هماكنون ماسوله با شماره ملي در فهرست ميراث ملي به ثبت رسيده و سازمان ميراث فرهنگي متولي حفاظت و نگهداري از اين اثر ملي است. پس تا زمستان نيامده به فكر چاره باشيم.
