سه شنبه 2 آبان 1396 | به روز شده: 1 ساعت و 45 دقیقه قبل

HAMSHAHRIONLINE

The online version of the Iranian daily Hamshahri
ISSN 1735-6393
سه شنبه 18 مهر 1396 - 10:59:27 | کد مطلب: 384681 چاپ

جنگ ویزا میان آمریکا و ترکیه

جهان > غرب آسیا - زنجیره تنش‌‌ها و اختلاف‌ها میان آمریکا و ترکیه روز گذشته با اقدام متقابل ۲طرف در تعلیق صدور ویزا برای شهروندان یکدیگر وارد فاز جدیدی شد تا ۲کشوری که قرار بود براساس پیمان ناتو متحد و پشتیبان هم باشند تمام‌قد رو در روی هم قرار بگیرند.

روز گذشته چند ساعت پس از آنكه دولت آمريكا تعليق صدور ويزاهاي غيرمهاجرتي براي شهروندان تركيه را اعلام كرد آنكارا هم دست به اقدام كاملا مشابهي زد. حتي بيانيه‌هاي سفارتخانه‌هاي 2 كشور براي اعلام تعطيل شدن بخش صدور ويزا كاملا كلماتشان عين هم بود و در آنها فقط نام كشورها تغيير پيدا كرد.

سفارت آمريكا در آنكارا ابتدا طي بيانيه‌اي اعلام كرد كه صدور ويزاهاي غيرمهاجرتي را براي بررسي تعهد دولت تركيه به تأمين امنيت كارمندانش را مورد ارزيابي مجدد قرار مي‌دهد. اين اقدام آمريكا در واكنش به بازداشت يك كارمند كنسولگري اين كشور در تركيه صورت گرفت. مقام‌‌هاي قضايي تركيه مي‌گويند كه اين كارمند تركيه‌اي به نام متين توپاز كه در كنسولگري آمريكا كار مي‌كرده متهم به جاسوسي و ارتباط با فتح‌الله گولن است و خانواده وي هم مورد بازجويي قرار گرفته است. روز گذشته اما به‌دنبال اوج گرفتن اختلاف‌ها روزنامه حريت تركيه گزارش داد كه دستور قضايي براي بازداشت يك كارمند ديگر كنسولگري آمريكا هم صادر شده است.

وزارت دادگستري تركيه تأكيد كرده كه تصميم براي رسيدگي به پرونده اين افراد در حوزه وظايف وزارت دادگستري تركيه قرار دارد و آنها تا زمان رسيدگي به اتهاماتشان در بازداشت باقي خواهند ماند. عبدالحميد گل، وزير دادگستري تركيه گفت: محاكمه يك شهروند تركيه براي ارتكاب يك جرم در تركيه حق ماست. اميدوارم آمريكا در تصميمش در اين رابطه تجديدنظر كند.

  • زنجيره طولاني اختلاف‌ها

اقدام متقابل اخير اما تنها حلقه جديدي از اختلاف‌هاي آنكارا و واشنگتن به حساب مي‌آيد كه از مدت‌ها پيش ادامه داشته است. اين اعتقاد وجود دارد كه بازداشت كارمندان كنسولگري آمريكا به‌عنوان اهرم فشاري براي استرداد فتح‌الله گولن رهبر جنبش خدمت صورت گرفته است.

دولت تركيه اواخر‌ماه سپتامبر گذشته پيشنهاد مبادله‌ اندرو برانسون، كشيش آمريكايي زنداني در تركيه را در ازاي استرداد گولن به آمريكا داد. اندرو برانسون و همسرش نورين، سرپرست كليسايي در شهر ازمير تركيه بودند كه در اكتبر سال۲۰۱۶ به اتهام تهديد امنيت ملي تركيه دستگير شدند. نورين برانسون مدت كوتاهي بعد آزاد شد، اما همسرش به اتهام رابطه با جنبش گولن كماكان در زندان است.

گولن از مخالفان دولت تركيه است كه آنكارا او را به رهبري كودتا متهم مي‌كند و مقام‌هاي تركيه مدت‌هاست خواستار استرداد او براي محاكمه‌اش شده‌اند. گولن از سال۱۹۹۹ در پنسيلوانيا زندگي كرده و از همين شهر نيز جنبش خدمت را هدايت مي‌كند. رجب طيب اردوغان، رئيس‌جمهور تركيه مي‌گويد گولن كه زماني يار و دوست نزديك او بوده از طريق همين جنبش سعي در سرنگوني حكومت او دارد.

دولت آمريكا اما با اعلام اينكه اسناد ارائه شده درباره اتهام گولن كافي نيست از تحويل او تاكنون امتناع كرده است. همچنين در ارديبهشت‌ ماه امسال، هنگام سفر رجب طيب اردوغان، رئيس‌جمهور تركيه به آمريكا و ديدارش با دونالد ترامپ، تعدادي از محافظان و همراهان او به معترضاني كه در خارج از محوطه سفارت تركيه جمع شده بودند، حمله كرده و آنها را مورد ضرب و شتم قرار دادند. به‌دنبال اين مسئله يك دادگاه كيفري در آمريكا عليه محافظان اردوغان اعلام جرم كرد كه با واكنش تند رئيس‌جمهور تركيه مواجه شد. تركيه همچنين به‌شدت مخالف حمايت آمريكا از گروه‌هاي كرد سوريه است كه اين كشور آنها را سازمان تروريستي مي‌داند.

رجب طيب اردوغان روز شنبه هم در سخنراني خود و اعلام عمليات در استان ادلب سوريه آمريكا و غرب را متهم به حمايت از گروه‌هاي تروريستي كرد. اين اختلاف‌ها درحالي است كه تركيه و آمريكا هردو از اعضاي ناتو هستند. تركيه دومين ارتش بزرگ ناتو را پس از آمريكا در اختيار دارد و از لحاظ موقعيت ژئوپليتيك براي اين سازمان بسيار مهم به‌حساب مي‌آيد. اين پيش‌بيني وجود دارد كه با نزديك شدن تركيه به ايران و سوريه طي ماه‌هاي اخير اختلاف‌هاي آنكارا با واشنگتن همچنان افزايش پيدا كند.