سه شنبه 30 آبان 1396 | به روز شده: 1 دقیقه قبل

HAMSHAHRIONLINE

The online version of the Iranian daily Hamshahri
ISSN 1735-6393
یکشنبه 21 آبان 1396 - 11:03:24 | کد مطلب: 388137 چاپ

مرگ تدریجی تالاب‌گاوخونی

شهر > محیط زیست ایران - مدیر طرح حفاظت از تالاب‌های ایران درباره وضعیت تالاب گاوخونی می‌گوید: این تالاب به‌دلیل برداشت‌های بی‌رویه‌ای که از منابع آبی حوضه آبریز زاینده‌رود شده، طی سال‌های اخیر خشک شده و نهایتا کارکرد‌ها و خدمات اکوسیستمی فراوانی که برای جوامع محلی داشته را از دست داده است.

بر اين اساس دست‌اندركاران تصميم به اجراي برخي اقدامات ازجمله تدوين برنامه مديريت جامع اين تالاب گرفتند.

به گزارش روابط عمومي طرح حفاظت از تالاب‌ها، ابوالفضل آبشت با اشاره به وضعيت نامطلوب گاوخوني خاطرنشان كرد: خشك شدن اين تالاب علاوه بر اينكه معيشت مردم منطقه را به مخاطره انداخته، باعث افزايش بيكاري و مهاجرت ساكنان بومي شده است؛ همچنين پوشش گياهي و زيستگاه‌هاي جانوري را دچار تغيير كرده و شيوع بيماري‌هايي مانند سرطان رشد داشته است.

وي درخصوص طرح مديريت تالاب گاوخوني هم گفت: طرح تدوين برنامه‌هاي مديريت جامع زيست بومي از طرف سازمان محيط‌زيست طي سال‌هاي گذشته به‌طور جدي پيگيري شده و هم‌اكنون 18تالاب كشور ازجمله گاوخوني داراي برنامه مديريت هستند. در فرايند تدوين برنامه مديريت جامع تالاب گاوخوني، تمامي ذينفعان حضور دارند؛ ذينفعان دولتي، غيردولتي و نمايندگان جامعه محلي. اما هنوز طرح مديريت اين تالاب در شوراي برنامه‌ريزي استان مصوب نشده است.

آبشت، علت طولاني شدن تصويب و اجراي طرح مديريتي تالاب گاوخوني را عوامل مختلفي دانست و افزود: تالاب گاوخوني تالابي است كه حوضه آبريز آن بين 2استان پراكنده است؛ بخشي از حوضه آبريز زاينده‌رود در استان اصفهان و بخش ديگري از آن در استان چهارمحال و بختياري است. لازمه حفظ و احياي اين تالاب كنارگذاشتن مرزهاي سياسي بين 2استان و اجراي برنامه مديريت جامع براي كل حوضه آبريز زاينده‌رود و تالاب گاوخوني است.تدوين، تصويب و اجراي برنامه مديريت جامع به‌دليل ماهيت مشاركتي و فرابخشي آن‌ مستلزم حضور، مشاركت و تعامل همه‌جانبه ميان تمامي دست‌اندركاران و ذينفعان حوضه آبريز بوده و يك فرايند يادگيري و كارگروهي است كه پيش از اين در كشور ما كمتر تجربه شده و نيازمند تغييرات بنيادين رفتاري و تغيير نگاه تمامي دست‌اندركاران است.

  • پيامد‌هاي زيان‌آور خشكسالي زاينده‌رود

آبشت درخصوص علل خشك شدن زاينده‌رود و گاوخوني و پيامد‌هاي آن خاطرنشان كرد: اذهان عمومي را به اين سمت سوق داده‌اند كه خشكسالي‌ها و كمبود بارش باعث خشك شدن رودخانه زاينده‌رود و كم‌آبي شده است درحالي‌كه متأسفانه بارگذاري‌هايي كه در بالادست رودخانه انجام مي‌شود متناسب با ظرفيت رودخانه نيست و اين مشكل تنها يك نمونه از مشكلاتي است كه بين اصفهان و چهارمحال و بختياري رخ داده است.

آنطور كه آبشت مي‌گويد: آب ورودي تالاب از رودخانه زاينده‌رود بوده كه از چهارمحال وبختياري به سمت اصفهان و در نهايت به تالاب گاو خوني ختم مي‌شود. در واقع نمي‌توان گفت خشكي تالاب روي كشاورزي اثر‌گذار بوده بلكه خشكي رودخانه روي خشك شدن تالاب و كم شدن آب در منطقه و پايين آمدن سطح آب‌هاي زيرزميني اثرگذار بوده كه كشاورزي منطقه را بسيار تحت‌تأثير قرار داده است. علت آن نيز زه‌آب‌هاي كشاورزي اراضي بالادست و چاه‌هاي عميق آب بوده كه روي ورودي و مصب تالاب تأثير گذاشته است.

  • نقش 80درصدي سوءمديريت در خشك شدن زاينده‌رود

سيد ناصر موسوي لارگاني، رئيس مجمع نمايندگان استان اصفهان۸۰درصد دليل خشكي زاينده‌رود را مربوط به سوءمديريت دانسته و در اين‌باره مي‌گويد: تنها ۲۰درصد از دلايل خشكي زاينده‌رود مربوط به كاهش نزولات جوي و مسائل ديگر است. جلوگيري از برداشت‌هاي بي‌رويه، حمايت مالي و فكري از كشاورزان اصفهان، مديريت مصرف آب و... مي‌تواند آب را به زاينده‌رود برگرداند.

نمايندگان نيز به جد پيگير حل معضل آب اصفهان هستند و در اين خصوص نيز جلساتي با رئيس‌جمهور و معاون اول وي برگزار شده و لازم است از طرف دستگاه‌هاي مختلف استان گزارش‌هاي محكمي كه نشان‌دهنده مهم بودن مسئله خشكي تالاب گاوخوني و اثرات مخرب آن، چه براي اصفهان و چه براي استان‌هاي ديگر است، ارائه شود تا اهميت امر بر همگان آشكار شود. وي افزود: اصفهان براي زنده ماندن نياز به آب دارد و حفظ ميراث‌هاي گرانبهاي اين شهر ازجمله پل‌هاي تاريخي آن تنها با جاري شدن آب در زاينده‌رود ميسر خواهد شد.