شنبه 5 اسفند 1396 | به روز شده: 58 دقیقه قبل

HAMSHAHRIONLINE

The online version of the Iranian daily Hamshahri
ISSN 1735-6393
سه شنبه 17 بهمن 1396 - 10:33:09 | کد مطلب: 397573 چاپ

کشف ردپای شبه‌ذرات در برخورد‌دهنده هادرون

دانش > دانش - همشهری آنلاین:
آزمایش‌های جدیدی که در برخورد‌دهنده بزرگ هادرون انجام گرفته‌اند شواهدی از وجود ذره‌ای مرموز به‌نام شبه ذره در اختیار فیزیکدانان قرار داده‌است، ذره‌ای که وجود آن تنها در قالب فرضیه‌ها توضیح داده می شد.

براساس گزارش ساينس الرت،‌ شبه‌ذرات از نظر فني ذره به شمار نمي‌روند، اما از جنبه‌هايي عملكردي مشابه ذرات دارند و واكنش جديد ثبت شده در هادرون اشاره به شبه‌ذره‌اي خاص به نام اودرون دارد،‌شبه‌ذره‌اي كه فيزيكدانان 40 سال به دنبال آن بودند.

اكنون اگرچه هنوز شبه‌ذره اودرون به صورت مستقيم مشاهده نشده‌است، اما دانشمندان تاثيراتي را مشاهده كرده‌اند كه تنها با حضور اين شبه‌ذره ايجاد مي‌شود. به گفته محققان اين شواهد جديد مي‌تواند اطلاعات جديدي را به مدل استاندارد تزريق كرده و به شفاف‌سازي بخش‌هاي نامفهوم آن كمك كند.

واكنش‌هاي بررسي‌شده در اين آزمايش شامل كوآرك‌ها يا ذرات باردار الكتريكي درون‌اتمي، و گلوئون‌ها كه مبادله ذرات ميان كوآرك‌ها را به عهده دارد و به آنها كمك مي‌كند تا براي ايجاد پروتون‌ها و نوترون‌ها به يكديگر متصل شوند بوده‌است. محققان تاكنون تصور داشتند اين واكنش‌ها درزمان تبادل تعداد زوجي از گلوئون‌ها ميان پروتون‌هاي مختلف ايجاد مي‌شوند، اما در آزمايش جديد پي بردند كه تعداد گلوئون‌ها مي‌تواند فرد باشد.

آنچه محققان در اين آزمايش يافته‌اند،‌نشانه‌هايي از وجوذ شبه‌ذره اودرون در حين فعاليت است. در اين آزمايش كه 100 فيزيكدان در آن فعاليت داشتند، ميلياردها جفت پروتوني در برخورد‌دهنده بزرگ هادرون با يكديگر برخورد داده شدند و داده‌هاي اين آزمايش در نقطه اوج آن در سطح انرژي 13 تراالكترون‌ولت ثبت شدند كه خود ركوردي جديد به شمار مي‌رود.

با مقايسه نتيجه اين آزمايش با آزمايش‌هاي كه پيش‌تر و در سطح انرژي پايين‌تري انجام شده‌بود،‌محققان توانستند به سطح دقت بالاتري در محاسبه برخورد‌هاي پروتوني دست پيدا كنند و در اين ميان نشانه‌هاي وجود يك شبه‌ذره را نيز كشف كردند.