از مردانه بودن این رشته گرفته تا دشوار بودن پیدا کردن موقعیتهای شغلی با درآمد بالا برای فارغالتحصیلان آن. همه این تصورات و قضاوتهای نادرست باعث شده است افرادی که بهتازگی از دانشگاه فارغالتحصیل شدهاند، پیدا کردن مسیر شغلی را دشوارترین کار ممکن بدانند. اما واقعیت این است که وضعیت دانشجویان مکانیک بعد از فارغالتحصیلی آنقدر هم که به نظر میرسد تیرهوتار نیست. عوامل متعددی میتوانند به این افراد کمک کنند تا سریعتر جذب بازار کار شده و مسیر شغلی خود را هموار کنند. خوشبختانه در سالهای اخیر نیز تلاشهای زیادی برای افزایش آگاهی دانشجویان و توانمندسازی آنها جهت ورود به بازار کار انجام شده است. در این مطلب قصد داریم راهنمای کامل دانشجویان مهندسی مکانیک بعد از فارغ التحصیلی را برای افرادی که در این رشته تحصیل کردهاند، شرح دهیم.
آینده تحصیلی و شغلی دانشآموختگان مهندسی مکانیک
فارغالتحصیلان مهندسی مکانیک اغلب بعد از اتمام تحصیلات خود در مقطع لیسانس، یکی از سه مسیر زیر را دنبال میکنند:
· ادامه تحصیل با شرکت در کنکور کارشناسی ارشد و دکترا
· ورود به بازار کار
· مهاجرت تحصیلی (اپلای) به کشورهای دیگر
در ادامه این مطلب به بررسی هرکدام از این سه مسیر میپردازیم.
تحصیل در کارشناسی ارشد و دکترای مهندسی مکانیک
متأسفانه اغلب افراد بدون اینکه درباره مقطع ارشد یا دکترا اطلاعات کافی داشته باشند، در کنکور شرکت کرده و وارد مقاطع تحصیلات تکمیلی میشوند. هدف اصلی مقطع ارشد مکانیک (و سایر رشتههای دانشگاهی)، آمادهسازی دانشجویان برای انجام فعالیتهای پژوهشی، ورود به مقطع دکترا و فعالیت بهعنوان پژوهشگر یا عضو هیئتعلمی دانشگاه است؛ بنابراین افرادی که علاقهای به فعالیتهای پژوهشی یا تدریس در دانشگاه ندارند، بهتر است پیش از اینکه فرم ثبتنام کنکور ارشد را پر کنند، درباره شرایط تحصیل در این مقطع، خوب مطالعه کنند.
گرایشهای رشته مکانیک در مقطع ارشد عبارتاند از:
- طراحی کاربردی
- ساخت و تولید
- بیومکانیک
- تبدیل انرژی
- سیستم محرکه خودرو
- سیستم تعلیق ترمز و فرمان
- سازه بدنه خودرو
- مکاترونیک
دروس این مقطع شامل 24 واحد درسی (9 واحد درس اجباری و 15 واحد دروس اختیاری)، 2 واحد سمینار و 6 واحد پایاننامه است. متأسفانه طرز فکر غالب جامعه، مهندسی مکانیک را رشتهای مردانه میداند. به همین دلیل خیلی از خانم ها ترجیح میدهند به جای فعالیت در صنعت، مسیر شغلی هیئتعلمی دانشگاه را دنبال کنند.
استخدام در شرکتهای دانش بنیان و صنایع مختلف
باوجوداینکه ادامه تحصیل در مقطع تحصیلات تکمیلی طرفداران زیادی دارد، اما خیلیها هم بعد از اتمام دوره چهارساله لیسانس، درس خواندن را کنار گذاشته و به دنبال فرصتهای استخدامی میگردند. مهندسان مکانیک میتوانند در شرکتهای دانش بنیان در حوزه مهندسی پزشکی و فناوریهای نانو، صنایع هوافضا، شرکتهای پتروشیمی و صنایع نفت و گاز، خودروسازیها، صنایع آب و فاضلاب، شرکتهای طراحی و ساخت قطعات مکانیکی، دپارتمانهای تعمیرات و نگهداری، واحدهای تولید سیستمهای تهویه، سرمایش و گرمایش و ... استخدام شوند.
شرایط استخدام مهندسان مکانیک چیست؟
در این بخش از راهنمای کامل دانشجویان مهندسی مکانیک بعد از فارغ التحصیلی قصد داریم به یکی از مهمترین دغدغههای متقاضیان ورود به بازار کار این رشته یعنی شرایط استخدامی بپردازیم. واقعیت این است که هر سازمان دولتی و خصوصی برای استخدام منابع انسانی موردنیاز خود شرایط خاصی را لحاظ میکند. شرط سنی، میزان تحصیلات، جنسیت، میزان مهارتهای نرمافزاری و تخصصی، دارا بودن مهارتهای نرم، گرایش تحصیلی، وضعیت نظاموظیفه، دانشگاه محل تحصیل و سابقه کار از جمله مهمترین مواردی هستند که در آگهیهای استخدامی این رشته قید میشوند.
اگر در حال حاضر دانشجوی مهندسی مکانیک هستید تلاش کنید مهارت های اولیه موردنیاز برای ورود به بازار کار را از همین امروز در خود پرورش دهید. این مهارتها به دو دسته مهارتهای نرم و مهارتهای تخصصی تقسیم میشوند.
مهارت های اولیه نرم برای استخدام مهندسان مکانیک
مهمترین مهارتهای نرم برای مهندسان مکانیک عبارتاند از:
- قدرت تعامل بالا برای ارتباط مؤثر با ذینفعان مختلف پروژههای صنعتی
- توانایی کار گروهی
- توانایی حل مسئله
- توانایی کار تحت فشار زیاد
- نظم و مدیریت زمان
- ریزبینی و دقت در جزئیات
- خلاقیت و قدرت تجسم
مهارتهای تخصصی ضروری برای مهندسان مکانیک
ازآنجاکه مهندسان مکانیک بیش از هر چیز با مواد، اجزا و قطعات مکانیکی سروکار دارند، باید به نرمافزارهای تخصصی طراحی صنعتی مختص این رشته تسلط کامل داشته باشند. از جمله مهمترین نرمافزارهای کاربردی رشته مهندسی مکانیک میتوان به Matlab، Solidworks، Catia، Ansys و C-Mold اشاره کرد.
همچنین باتوجهبه گسترش روزافزون استفاده از برنامهنویسی در سیستمهای مختلف، یادگیری حداقل یک یا دو زبان برنامهنویسی رایج نیز برای مهندسان مکانیک ضروری است. سایر مهارتهای تخصصی لازم برای موفقیت در مسیر شغلی مهندسی مکانیک عبارتاند از:
- شبیهسازی و تست قطعات و ماشینآلات
- کنترل ساخت و تولید تجهیزات
- طراحی فنی
- کنترل و مدیریت پروژه
- تسلط به زبان انگلیسی
برای آشنایی با سایر شرایط استخدام لیسانس مکانیک این قسمت از سایت را مطالعه کنید.
مهاجرت تحصیلی دانشجویان مکانیک
خیلی از دانشجویان به دلایل مختلف ترجیح میدهند تحصیلات خود را در مقاطع ارشد و دکترا، در کشور دیگری دنبال کنند. در حال حاضر بهترین مقاصد اپلای تحصیلی برای فارغالتحصیلان مهندسی مکانیک کشورهای آلمان، آمریکا، اسپانیا، انگلیس، مالتا، فنلاند و هلند هستند.
آلمان یکی از محبوبترین مقاصد اپلای تحصیلی برای مهندسان مکانیک است. ازآنجاکه آلمان کشوری صنعتی و زادگاه دو صنعت خودروسازی محبوب جهان یعنی BMW و Volkswagen است، شرایط کار و تحصیل برای مهندسان مکانیک در آن بسیار مناسب است.
علاوه بر مهاجرت تحصیلی، امکان مهاجرت کاری نیز برای افرادی که قصد دارند خارج از کشور فعالیت کنند وجود دارد. برخی کشورهای صنعتی مثل آلمان و کانادا شرایط مناسبی را برای مهاجرت کاری متخصصان فراهم میکنند. برای ورود به کشورهای دیگر با ویزای تحصیلی یا کاری، روندهای مشخصی وجود دارد که توضیح آنها موضوع صحبت این مقاله نیست. مطالعه زبان و شرکت در آزمونهای زبان بینالمللی، ارتباط با اساتید دانشگاهی، چاپ مقاله در نشریات معتبر، دریافت بورسیههای تحصیلی و در نهایت گرفتن ویزا مراحلی هستند که تمام دانشجویان برای تحصیل در کشور مقصد باید طی کنند.
کار و تحصیل در خارج از مرزهای کشور به شما این امکان را میدهد تا با ساختار صنعت سایر کشورهای جهان بهتر آشنا شوید، با افرادی از فرهنگهای مختلف ارتباط برقرار کرده و فرصت حضور در بازار کار بینالمللی و کسب درآمد بالا را تجربه کنید. بااینحال زندگی در کشوری دیگر با فرهنگی کاملاً متفاوت میتواند چالشهای زیادی را نیز برای افراد به دنبال داشته باشد. به همین دلیل قبل از اینکه اقدام به اپلای کنید از توانمندیها، روحیات و شرایط فردی خود بهخوبی آگاه شوید.
چطور مسیر آینده شغلی خود را پیدا کنیم؟
در این مقاله با عنوان «راهنمای کامل دانشجویان مهندسی مکانیک بعد از فارغ التحصیلی» تلاش کردیم سه مسیر تحصیلی و شغلی رایجی را که دانشجویان و فارغالتحصیلان این رشته مهندسی طی میکنند، بررسی کنیم. تحصیل در مقطع تحصیلات تکمیلی (ارشد و دکترا)، ورود به صنعت و مهاجرت تحصیلی یا کاری سه مسیر اصلی هستند که فارغالتحصیلان این رشته میتوانند انتخاب کنند. انتخاب هر یک از این سه مسیر میتواند زندگی شخصی و حرفهای فرد را به طور کامل دستخوش تحول کند؛ بنابراین بهتر است پیش از اینکه قدم در مسیر سرنوشتساز شغلی خود بگذارید، درباره جوانب مختلف آن خوب مطالعه کنید و از شناخت خود و مهارتهایتان نیز غافل نشوید.
فرقی ندارد از بهترین دانشگاه ایران با معدل بالا فارغالتحصیل شدهاید یا در یک دانشگاه کوچک در شهری دورافتاده تحصیل کردهاید؛ این روزها بهجرئت میتوان گفت که اغلب کارفرماها بیش از هر چیز به مهارتهای نرم و توانمندیهای تخصصی افراد اهمیت میدهند؛ بنابراین از همان روزهای اول دوران دانشجویی تلاش کنید مهارتهای برنامهنویسی، زبان انگلیسی، کار با نرمافزارهای تخصصی و همچنین مهارتهای نرم مثل کار گروهی، تعامل مؤثر با افراد مختلف و خلاقیت را در خود تقویت کنید.