شنبه 7 اسفند 1395 | به روز شده: 2 دقیقه قبل

HAMSHAHRIONLINE

The online version of the Iranian daily Hamshahri
ISSN 1735-6393
جمعه 7 مرداد 1390 - 19:09:33 | کد مطلب: 141491 چاپ

آشنایی با لیگ بسکتبال NBA

ورزش > توپ و تور - همشهری آنلاین- مریم دری‌منش:
انجمن بسکتبال آمریکا (ان. بی. اِی) قوی‌ترین و محبوب‌ترین لیگ بسکتبال در دنیاست.

ان. بی. ای از سال 1946 در آمریکای شمالی کارش را آغاز کرد. تاریخ دقیق آن 6 ژوئن سال 1946، همان روز تاسیس لیگ قبلی به نام انجمن بسکتبال آمریکا (BAA) در نیویورک می‌باشد. نیروی محرکه بنیان‌گذاری لیگ جدید بسکتبال نیز صاحبان و مدیران دیگر رشته‌های ورزشی بودند که بیشتر، درآمدشان از هاکی روی یخ و پیش از همه از مسابقات NHL بود و حالا می‌خواستند از این طریق پول بیشتری به جیب بزنند.

اولین رئیس لیگ و رئیس BAA هبعدا موریس پادالاف، رئیس وقت NHL بود که از آن به بعد هم جایزه لیگ به نام او MVP نامیده می‌شود. لیگ BAA در ابتدا چندان موفق نبود. گرچه برخلاف دیگر لیگ‌های آن زمان در اوایل تاسیس درآمد مطمئنی داشت، اما با کمبود بازیکن خوب مواجه بود. اوضاع وقتی بدتر شد که پس از سال اول لیگ، چهار تیم از لیگ کنار کشیدند. به همین علت در تاریخ 3 آگوست سال 1949 لیگ ملی بسکتبال (NBL) پذیرفت که سه تیم از این لیگ به لیگ BAA برود و لیگ از آن پس با نام انجمن ملی بسکتبال برگزار شود. بنابراین تا امروز از مسابقات قهرمانی BAA از سال 1947 تا 1949 به عنوان مسابقات قهرمانی NBA نیز یاد می‌شود.

در ابتدا مسابقات ان. بی. اس زیر سایه کالج لیگ (NCAA) قرار داشت. اما این لیگ در سال 1951 به دلیل رسوایی رشوه در سراسر کشور جهت اصلاح امتیازات دچار بدنامی شده و راه برای محبوبیت NBA باز شد.

حالا ستارگان زیادی از کالج لیگ در ان. بی. ای بازی می‌کردند که از بین آنها می‌توان از "جو فالکس" و "جیم پولارد" نام برد. در سال 1950 حضور سیاه پوستان آمریکا نیز به ان. بی. ای آزاد شد و نام "ارل لوید" به عنوان اولین سیاه‌پوست در تاریخ این لیگ ثبت شد، گرچه "چاک کوپر" قبل از وی وارد لیگ شده بود، اما اولین بازی‌اش را یک روز پس از لوید انجام داد.

در آغاز دهه 50 یک تیم در مسابقات حرف اول را می‌زد: "مینیاپولیس لیکرز". مهم‌ترین بازیکن این تیم، "جرج میکان" سنتر 2،08 متری آنها و اولین فوق ستاره ان. بی. ای بود. گرچه او نسبتا آرام و کند بود، اما هیچ دفاعی نمی‌توانست او را زیر سبد متوقف کند. از آنجا که سیطره این تیم سبب شده بود تا لیگ به سوی تک‌قطبی شدن پیش برود، قوانین جدیدی برای این ورزش وضع شد. در سال 1952 منطقه زیر سبد را گشترش دادند تا بازیکن سنتر مجبور به حرکت بیشتری شده و بازی به کناره‌های زمین کشیده شود. اما نتیجه این شد که گل‌های کمتری به ثمر می‌‌رسید و خطاهای بیشتری برای تصاحب توپ روی بازیکنان حریف انجام می‌شد تا مانع از وقت‌کشی توسط آنها شود. در بعضی مسابقات در سال 1953 داورها بیش از 100 بار سوت زده و خطای بازیکنان را اعلام می‌کردند. اینها سبب شده بود تا به سرعت از تعداد تماشاگران کاسته شود. بنابراین تصمیم بر این شد که قوانین بسکتبال به طور اساسی تغییر کند.

در 23 آوریل سال 1954 از سوی "دنی بیاسون"، صاحب یکی از تیم‌ها، ایده زمان پرتاب مطرح شد. بر این اساس و طبق قانون 24 ثانیه هر تیم می‌بایست در 24 ثانیه حداقل یک بار توپ را به سمت سبد پرتاب کند. اگر نمی‌توانست، توپ در اختیار تیم دیگر قرار می‌گرفت.این قانون برای تکامل بسکتبال یک نقطه عطف بود و به تدریج از سوی NCAA و FIBA (فدراسیون جهانی بسکتبال) نیز پذیرفته شد.

از دهه 1960 به عنوان سال‌های "سلسله سلتیکس" نام برده می‌شود، چرا که تیم "بوستون سلتیکس" در بین سال‌های 1957 و 1969 در مجموع یازده قهرمانی به دست آورد که هشت تای آن پشت سر هم بود. گرچه اکثر بازیکنان آن زمان سلتیکس الان عضو تالار مشاهیر بسکتبال هستند، اما اصطلاح سلسله سلتیکس در اصل با دو نام پیوند خورده است: "رد آئرباخ"، مربی، و "بیل راسل"، کاپیتان و بهترین بازیکن این تیم.

پس از پایان دوران استیلای سلتیکس بر ان. بی. ای، دوران تاریک این لیگ شروع شد. سطح مسابقات پایین آمد و علاقه تماشاگران به لیگ هم کم شد. یکی از دلایلش این بود که NCAA 20 سال پس از آن رسوایی، دوباره و آهسته تجدید حیات کرده بود، دلیل دیگر این که در سال 1967 یک لیگ رقیب به نام انجمن بسکتبال آمریکا (ABA) تاسیس شد. این لیگ کم کم بازیکنان ان. بی. ای را جذب کرد، از جمله "ریک باری" که آن زمان یکی از فوق ستاره‌ها بود. همچنین بازیکنان بدون پایان تحصیلات دانشگاهی هم می‌توانستند در این لیگ حضور پیدا کنند، و این چنین بود که در سال 1974 "موزس مالون" به عنوان اولین بازیکن دبیرستانی، قراردادی حرفه‌ای امضا کرد.

اواسط دهه 70 اما ABA دچار مشکلات مالی شد و در 17 ژوئن سال 1976 در NBA ادغام شد. با وجود این تنها چهار تیم از نه تیم این لیگ توسط لیگ NBA پذیرفته شدند: ناگتس، پِیسرز، اسپرز و نتس. در همین حال چند نوآوری آن لیگ نیز در قوانین ان. بی. ای پذیرفته شد، مثل خط سه امتیازی.

از دهه هشتاد به عنوان سال‌های رقابت لیکرز- سلتیکس نام برده می شود. بازیکنان اصلی این دو تیم عبارت بودند از "لری برد" و "مجیک جانسون" که در سال 1979 هم در بازی نهایی مسابقات قهرمانی دانشگاه‌ها مقابل یکدیگر قرار گرفته بودند.

مجیک جانسون

"برد" سلتیکس را به سه قهرمانی رساند و "مجیک" با لیکرز پنج بار قهرمان شد. سه بار این دو بازیکن در فینال رودرروی هم قرار گرفتند. اما این دوره به یک باره وقتی در 7 نوامبر 1991 بیماری ایدز "مجیک جانسون" مثبت تشخیص داده شد، پایان یافت. یک سال پس از آن "بری برد" هم به دوران بازیگری‌اش خاتمه داد.

صحنه برای یک ستاره جدید خالی بود و "مایکل جردن" ستاره جدید لیگ شد. "جردن" با تیم "شیکاگو بولز" بین سال‌های 1991 و 1998 شش قهرمانی کسب کرد و با نوع بازی جنجالی و هیجان‌انگیز خود مسابقات NBA را در تمام دنیا محبوب ساخت. کناره‌گیری وی از بازی در 13 ژانویه سال 19999 خلآی در لیگ ایجاد کرد که هیچ بازیکنی نتوانست آن را پر کند.

مایکل جردن

دوباره محبوبیت لیگ، پیش از همه در آمریکا کاهش یافت. یکی از دلایل آن افزایش بی‌رویه دستمزد بازیکنان بود که صاحبان باشگاه‌ها دیگر تمایلی به پرداخت آن نداشتند. مذاکرات در خصوص نرخ جدید قراردادها هم با شکست مواجه شدند، تا این که این جریانات منجر به اعتصاب بازیکنان و تحریم مسابقات از سوی آنان شد.

فصل 99/1998 که فصل تحریم مسابقات بود،‌ مرحله گذری شد از دوره "جردن" به لیگ امروزی ان. بی. ای. از فصل 2000/1999 "شکیل اونیل" چهره اصلی ان. بی. ای شد، و گرچه از لحاظ بازی هم سطح "جردن" بود، اما هرگز محبوبیت او را به دست نیاورد.

شکیل اونیل

چهره مهم دیگر این زمان، بازیکن جوانی به نام "کوب برایان" بود که به همراه "اونیل" برای تیم "لیکرز" بازی می‌کرد. "لیکرز" با این دو بازیکن بین سال‌های 2000 تا 2002 به سه قهرمانی پی در پی دست یافت، در سال 2003 اما از قهرمان بعدی رقابت‌ها، "سن آنتونیو اسپرز" شکست خورد. در سال 2004 این بار لیکرز به قهرمان شرق، "دیترویت پیستونس" باخت که سبب ازهم پاشیدگی تیم شد. از سال‌ها قبل، دیگر مانند فصل 05/2004 تناسب قوا میان دو تیم وجود نداشت. در پایان فصل دوباره "سن آنتونیو اسپرز" موفق شد و در رقابت با "دیترویت پیستونس" قهرمانی را به خود اختصاص داد.

کوب بریان

مسابقات NBA تحت مدیریت "دیوید استرن" به یک بنگاه اقتصادی موفق تبدیل شده است. لیگ که در ابتدا با یازده تیم شروع به کار کرد، و از میان آنها اکنون فقط تیم‌های "سلتیکس"، "نیکس" و "واریرز" حضور دارند، تا سال 2004 به 30 تیم نیز افزایش پیدا کرد. در پنجاهمین سال تاسیس NBA در سال 1996، لیگ بسکتبال زنان نیز به نام WNBA بنیان گذاشته شد. همچنین "استرن" با آوردن هرچه بیشتر بازیکنان خارجی از جمله سنتر چینی "یائو مینگ"، گارد فرانسوی "تونی پارکر"، و "درک نوویتسکی" آلمانی به ان. بی. ای، به محبوبیت این لیگ در جهان کمک زیادی کرد.

تیم‌ها

ان. بی. ای به دو بخش کنفرانس غرب و کنفرانس شرق تقسیم شده است. هر یک از کنفرانس‌ها نیز به سه بخش دیگر به نام دیویژن تقسیم می‌شوند.

در یک فصل هر تیم در هر دیویژن چهار بار با چهار تیم دیگر این دیویژن بازی می‌کند (16 بازی)، و سه تا چهار بار در مقابل ده تیم دیگر دیویژن‌های کنفرانس خود بازی می‌کند (36 بازی) و دو بار با پانزده تیم کنفرانس دیگر بازی می‌کند (30 بازی).

بدین ترتیب هر تیم قبل از مرحله حذفی 82 مسابقه انجام می‌دهد. بازی‌های برده امتیاز ندارد، این پیروزی‌ها در بخش درصد بازی‌های برده منظور می‌شود. تساوی وجود ندارد. در صورت تساوی در وقت قانونی، بازی ادامه می یابد.

تیم‌ها براساس جدول رده‌بندی مسابقات پلی‌آف یا حذفی را برگزار می‌کنند. بدین ترتیب که هشت تیم برتر هر دو کنفرانس با هم روبرو می‌شوند (تیم اول یکی، مقابل تیم هشتم دیگری، تیم دوم یکی، مقابل تیم هفتم دیگری و ....)

سه تیم اول هر دیویژن و بهترین تیم دوم آن براساس امتیازاتشان در رده اول تا چهارم قرار می‌گیرند، چهار تیم برتر باقیمانده دیگر یک کنفرانس در مکان پنجم تا هشتم می‌ایستند.

در پایان مرحله حذفی بازی‌ها، قهرمان هر دو کنفرانس شناخته می‌شود. این دو تیم سپس سری مسابقات فینال را برگزار می‌کنند.

تیم برتر در مجموع هفت بازی انجام شده، جام قهرمانی "لری اوبرین" را به دست آورده و قهرمان NBA می‌شود.

در همین زمینه: