یکشنبه 11 مرداد 1394 | به روز شده: 13 دقیقه قبل

HAMSHAHRIONLINE

The online version of the Iranian daily Hamshahri
ISSN 1735-6393
دوشنبه 22 خرداد 1391 - 18:25:39 | کد مطلب: 173647 چاپ

چشمه و آب گِل‌آلود؛ یادداشت محمد رحمانیان درباره نشرچشمه

کتاب  > ناشران و کتابفروشان - همشهری آنلاین:
محمد رحمانیان، نمایشنامه نویس و کارگردان تئاتر در یادداشتی به سخنان معاون فرهنگی وزیرر ارشاد اسلامی درباره نشر چشمه و کتاب روز حسین واکنش نشان داد.

 به گزارش همشهری آنلاین اواخر هفته گذشته بهمن درّی، معاون فرهنگی وزیر ارشاد از لغو مجوز نشر چشمه خبر داد و یکی از دلایل آن را عرضه کتابی به نام «روز حسین» ،نمایشنامه ای نوشته محمد رحمانیان، ذکر کرد. این سخن با واکنش مدیر نشرچشمه روبرو شد و اکنون نویسنده آن نمایشنامه هم به این سخنان واکنش نشان داد که متن آن را در زیر می خوانید. همشهری آنلاین آماده انعکاس دیدگاه های دست اندرکاران وزارت ارشاد در این زمینه است.

یکم‌ـ نمایش‌نامه‌ی «روز حسین» در پاییز سال 1388، نوشته و تمرین شد. آخرین سه‌گانه از نمایش‌نامه‌هایی با موضوع قیام کربلا. دو نمایش‌نامه‌ی دیگر، یعنی «پل» و «اسب‌ها؛ سال 59 هجری شمسی»، پیش از این در تالار چهارسو و تالار اصلی مجموعه‌ی تئاترشهر به صحنه رفته بود. نمایش‌نامه‌ی «پل» توسط دفتر نمایش‌نامه‌های مذهبی مرکز هنرهای نمایشی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی به چاپ رسید و نمایش‌نامه‌ی «اسب‌ها؛ سال 59 هجری شمسی» در نوبت چاپ قرار داشت. قصد داشتم همزمان با اجرای عمومی این نمایش، نمایش‌نامه هم آماده‌ی پخش و توزیع شود، تجربه‌ای که پیش از این با چاپ نمایش‌نامه‌های «مصاحبه» و «خروس» محقّق شده بود و امکان دسترسی مخاطبان نمایش را به متن اصلی فراهم می ساخت.

دوم‌ـ  نمایش «روز حسین» هرگز اجرا نشد.

سوم‌ـ زمانی سپری شد تا به این نتیجه رسیدم چاپ این نمایش‌نامه، در صورت عدم اجرای آن، ضروری به نظر نمی‌رسد. طی تماسی تلفنی از مسئولان محترم نشرچشمه خواستم از چاپ نمایش‌نامه‌ی «روز حسین» صرف‌نظر کنند و آنان نیز به من اعلام کردند طی نامه‌ای به اداره‌ی کتاب، خواستار عودت اثر به ناشر شده‌اند.

چهارم‌ـ «روز حسین»، هفتمین نمایش‌نامه‌ی من با موضوع «مذهب، تاریخ و اسطوره» است. نمایش‌نامه‌های پیشین «امیر»، «پل»، «اسب‌ها، سال 59 هجری شمسی»، «مسافران»، «مجلس شمرکشی» و«عشقه»، همه جز یکی در تئاترشهر و تالار وحدت به صحنه رفته‌اند. تمرین نمایش‌نامه‌ی «امیر»، به دلایل اجرایی نیمه‌تمام ماند.

پنجم‌ـ آقای حسن کیائیان و نشر محترم چشمه، در این واقعه کوچک‌ترین گناهی نداشته و ندارند. با توجه به تجربه‌های نمایشی و ادبی یک نمایش‌نامه‌نویس، این حسن ظن را داشته‌اند که نمایش‌نامه‌ای از او را شایسته‌ی چاپ در انتشارات وزین خویش بدانند. بابت این گرفتاری و لطماتی که از سوی نمایش‌نامه‌ی «روز حسین» به ایشان وارد آمده عمیقاً و از ته دل اندوهگینم. امیدوارم مدیران وزارتفرهنگ و ارشاد اسلامی، به گناه آهنگر بلخی، گردن مسگر شوشتری را نشانه نروند.

ششم‌ـ یک سالی است که مشغول تحقیق و پژوهش برای نوشتن نمایش‌نامه‌ی «صدّام» هستم و گمان می‌کنم، برای تکمیل تحقیقاتم به زمانی بیش از این نیاز دارم. در طول پژوهش‌هایم به دورنمایی دست یافته‌ام از خون‌ریزترین حاکم مستبد همه‌ی دوران‌ها. امّا در طی نگارش نمایش‌نامه با خود عهد بسته‌ام کوچک‌ترین توهینی به این شخصیت و همفکرانش روا ندارم و بی‌هیچ داوری به نوشتن یافته‌هایم بنشینم. در مورد پرسوناژی صحبت می‌کنم که نیم‌میلیون از مردان و زنان سرزمینم را به خاک‌وخون کشاند، و به همین اندازه مجروح و معلول و اسیر و مفقودالاثر، ارمغان هشت سال جنگی بود که بر ما تحمیل کرد. از تعداد آوارگان عدد صحیحی در دست نیست، همین‌طور میزان فجایع نسل‌کشی و استفاده از سلاح‌های شیمیایی. ارقامی که از خسارات اقتصادی حکایت می‌کنند بهت‌آور و حیرت‌انگیزند. و خسارات اجتماعی در حساب نمی‌گنجند. با همه‌ی این‌ها، نمایش‌نامه‌ی طولانی «صدّام» را می‌نویسم ــ با زمان تقریبی چهار ساعت ــ بی‌هیچ پرخاش و توهین و اسائه‌ی ادبی. اساساً من نمایش‌نامه‌نویس شدم تا به کسی توهین نکنم. پس چگونه ممکن است... بگذریم.
در همه‌ی آن‌چه که درباره‌ی قیام کربلا نوشته‌ام، مردی را ستوده‌ام که به همراه خانواده و یارانش، زندگی را دوست داشتند، امّا آن را به هر قیمتی نمی‌خواستند. پس ایستادگی کردند تا آیندگان روزگار بهتری داشته باشند.

هفتم‌ـ با این‌همه، اگر «روز حسین» و دیگر نمایش‌نامه‌های من، کس یا کسانی را آزرده، خاطری را مکدّر کرده و دلی را پریشان، رنجشی را فراهم آورده و سوء‌تفاهمی را سبب شده بسیار متاًسفم. به پادافره این گناه، از طریق این روزنامه‌ی محترم سوگند یاد می‌کنم دیگر هرگز، هرگز، هرگز نمایش‌نامه‌هایی با موضوع «مذهب، تاریخ و اسطوره»ننویسم. تا دیگر هرگز، هرگز، هرگز آب این چشمه گل‌آلود نشود.

هشتم‌ـ آرزو می‌کنم مشکل آقای حسن کیائیان عزیز ــ که هرگز این افتخار را نداشتم ایشان را از نزدیک ملاقات کنم ــ و نشر محترم چشمه به‌زودی حل شود. من در گوشه‌ی دیگری از این جهان نشسته‌ام و ماستم را می‌خورم.حیف است گروه عظیمی از مردم ما که کتاب‌خوانی را با نشرچشمه آغاز کرده‌اند از این نعمت بی‌نصیب بمانند. امیدوارم نشرچشمه بماند...برای همیشه. امیدوارم.

محمد رحمانیان-خیابان ملویل- خرداد 1391

در همین زمینه:
انتخاب سردبیر

جولان شایعه در سکوت یارانه‌ای دولت

سکوت مطلق وزارت رفاه دربـاره شـاخـص‌هـای شناسایی و حذف یارانه پردرآمدها ادامه دارد تا در غیاب آن شایعات جایگزین اخبار رسمی شوند.

آمانو به سنای آمریکا گزارش می‌دهد

هنوز ۲ هفته از جمع‌بندی مذاکرات هسته‌ای در وین نگذشته بود که ۲ نفر از نمایندگان کنگره آمریکا بیانیه‌ای منتشر و اعلام کردند ۲۶ تیرماه یعنی ۳ روز بعد از جمع‌بندی مذاکرات، در وین با مدیرکل آژانس دیدار کرده و خواستار دسترسی به جزئیات محرمانه توافق ایران و آژانس برای حل و فصل موضوع موسوم به PMD شده‌اند؛

نقشه ربودن کودک با جنایت همراه شد

۴ مرد برای ربودن دختربچه یکساله به خانه‌ای در شهرستان خورموج استان بوشهر حمله کردند اما وقتی عده‌ای از کارگران ساختمانی را مقابل خود دیدند دست به جنایت زدند و گریختند.

شکارچیان زنان پایتخت مجرم شناخته شدند

۲ جوان شیطان‌صفت که با پراید شیشه‌دودی زنان و دختران را ربوده و پس از انتقال به اطراف تهران، آنها را آزار و اذیت می‌کردند، از سوی بازپرس جنایی تهران مجرم شناخته شدند و پرونده آنها به‌زودی به دادگاه کیفری استان تهران فرستاده خواهد شد.

وزیر اقتصاد: دامنه نوسانات بازار ارز محدود می‌شود

بازار طلا و ارز با افزایش قیمت همراه شد تا هر دلار آمریکا با ۱۴ تومان رشد قیمت، به ۳ هزار و ۳۱۴ تومان رسید.

مخالفان ملا اختر منصور، رهبر خود را انتخاب می‌کنند

همشهری آنلاین: یکی از سخنگویان طالبان افغانستان اعلام کرد، انتصاب ملا اختر منصور که پنجشنبه (۸ مرداد) صورت گرفت با اولویت‌های سنتی انتخاب رهبر جدید طالبان مغایرت دارد.

دستگیری ۳ مظنون در پرونده آتش‌سوزی هتل هرمز

چند ساعت بعد از آتش‌سوزی مرگبار در هتل هرمز بندرعباس ۳مظنون دستگیر شدند.

آغاز برای آغاز

نگارخانه‌ها این روزها نو شده و نمایشگاه‌هایی تازه را میزبانی می‌کنند؛ از نقاشی و مجسمه تا کاریکاتور و عکس روی دیوار این فضاهای هنری پایتخت به نمایش گذاشته شده است.

نسخه مکتوب یک فیلم بسیار موفق

۱۴ سال پس از انتشار «رودخانه میستیک» دنیس لیهان و ۱۲سال پس از موفقیت خیره‌کننده روایت سینمایی کلینت ایستوود از این کتاب، انتشارات جهان کتاب متن این اثر تحسین‌شده را با ترجمه نادر ریاحی به بازار ایران عرضه کرده است.

سینما و ادبیات ۴۷ ویژه دارن آرنوفسکی

همشهری آنلاین: شماره ۴۷ مجله سینما و ادبیات منتشر شد. سینمای جهان این شماره به دارن آرونوفسکی کارگردان آمریکایی اختصاص دارد.

حمله‌دوباره به دولت آمریکا

مایکل مور که با مستندهای پرحاشیه و جنجالی خود علاوه بر جایزه اسکار، رکوردهای فروش را هم شکست، در تازه‌ترین ماجراجویی خود سراغ خوی جنگ‌طلبی ساکنان کاخ سفید رفته و قصد دارد «حالا به کجا تجاوز کنیم؟» را برای نخستین بار در جشنواره فیلم تورنتو روی پرده بفرستد.