شنبه 27 آبان 1396 | به روز شده: چند لحظه قبل

HAMSHAHRIONLINE

The online version of the Iranian daily Hamshahri
ISSN 1735-6393
چهارشنبه 22 دی 1395 - 15:47:46 | کد مطلب: 358454 چاپ

گاردین | ماجرای سرقت ادبی از بورخس بالا گرفت

فرهنگ > هنر - همشهری آنلاین:
پرونده نویسنده‌ای که یکی از داستان‌های «خورخه لوئیس بورخس» را بلندتر و به نام خود منتشر کرده، باز هم به دادگاه می‌رود.

«پابلو کاتچاجیان» فردی است که نسخه طولانی‌ترشده «الف»،‌ داستان مشهور این نویسنده آرژانتینی را به نام خود منتشر کرده و مدعی است این کار سرقت ادبی محسوب نمی‌شود.

«ماریا کوداما» همسر «بورخس» فقید است و اداره امور مربوط به نشر کتاب‌های او را پس از مرگش در دست دارد. این زن ۷۹ ساله به خاطر انتشار داستانی به وضوح کپی‌شده از روی داستان «بورخس»، «کاتچاجیان» را به دادگاه فراخوانده است.

«کوداما» از سال ۲۰۱۱ شکایت خود را تسلیم دادگاه کرده و حالا پس از پنج سال این پرونده مراحل پایانی را طی می‌کند. گفته می‌شود دادگاه روز ۱۴ فوریه به نفع همسر «بورخس» رای خواهد داد.

داستان «الف» بورخس اولین‌بار در سال ۱۹۴۵ منتشر شد و اکنون در یک مجموعه داستان در دسترس خوانندگان است. «کاتچاجیان» داستان ۴۰۰۰ کلمه‌ای «بورخس» را به ۹۶۰۰ کلمه افزایش داده و در سال ۲۰۰۹ به چاپ رسانده است. او مدعی است چون در انتهای اثرش، لیست ‌منابع را باز گذاشته، کارش سرقت ادبی به حساب نمی‌آید.

با این حال، ‌تمام توصیفات اضافی و بخش‌های دیگری که به این کتاب افزوده شده،‌ اصل پی‌رنگ داستان «الف» را تغییر نداده و تنها نام «کاتچاجیان» روی جلد مشاهده می‌شود. کتاب «کاتچاجیان» با نام «الف چاق‌شده» منتشر شده و نویسنده‌اش آن را «آزمایشی ادبی» و «اثر هنری نو» می‌داند. این نویسنده می‌گوید که قصد داشته مرزهای بین مطالب خود و متن اصلی «بورخس» را از بین ببرد و برای او بهترین لحظه آن است که خواننده نتواند بگوید این بخش را چه کسی نوشته است.

این نخستین‌بار نیست که «کاتچاجیان» آرژانتینی از کتاب‌های دیگر نویسنده‌ها استفاده می‌کند؛‌ او پیش‌تر هم در سال ۲۰۰۹ ترکیب جدیدی از شعرهای «مارتین فیرو» را منتشر کرده بود. او در آن اثر با همان کلمات، معانی جدیدی خلق کرده بود. بنیاد بین‌المللی «پن» نیز در حمایت از این نویسنده، ‌بیانیه‌ای صادر و کار او را یک آزمون ادبی خطاب کرده است.

«خورخه لوئیس بورخس» متولد سال ۱۸۹۹ بود. شهرت اولیه‌ بین‌المللی او به اوایل دهه‌ ۶۰ برمی‌گردد. او در سال ۱۹۶۱، اولین جایزه‌ ناشران بین‌المللی «پریکس فورمنتور» را مشترکا با «سموئل بکت» نمایشنامه‌نویس سرشناس، به‌دست آورد.

«بورخس» در طول عمر خود موفقیت‌های زیادی به ‌دست آورد که از آن جمله به دریافت نشان افتخار فرانسه در سال ۱۹۸۳، جایزه‌ «سروانتس» و حتی جایزه‌ ویژه‌ «ادگار آلن پو» از سوی انجمن نویسندگان آثار پلیسی آمریکا می‌توان اشاره کرد. اگرچه او هرگز موفق به دریافت نوبل ادبیات نشد، اما همواره لایق آن شناخته می‌شد.

«خورخه لوییس بورخس» در ۱۴ ژوئن ۱۹۸۶ به علت ابتلا به سرطان کبد در ژنو درگذشت.