جمعه 2 آبان 1393 | به روز شده: 13 دقیقه قبل

HAMSHAHRIONLINE

The online version of the Iranian daily Hamshahri
ISSN 1735-6393
شنبه 14 دی 1387 - 19:41:48 | کد مطلب: 72212 چاپ

آشنایی با موزه بریتانیا

فرهنگ و تاریخ > موزه - همشهری آنلاین - محمد ملاحسینی:
موزه بریتانیا یکی از عظیم‌ترین و غنی‌ترین موزه‌های جهان است

این موزه که بیش از سیزده میلیون گنجینه و آثارباستانی از تمامی فرهنگ‌ها و کشورهای جهان را از دوران پیش از تاریخ تا زمان حال در خود جای داده است، در سال 1753 رسما تاسیس شد.

بازدید از موزه بریتانیا، مجانی است و پولی بایت بلیط و یا ورودیه دریافت نمی‌شود. بخش خاورمیانه موزه بریتانیا شامل اشیای باستانی بسیار پرارزشی است که از کشورهای ایران و عراق و دیگر کشورهای منطقه را شامل می‌شود.

بیش از سیزده هزار شئی باستانی ایران در موزه بریتانیا قرار دارد. از آن جمله می‌توان به منشور حقوق بشر کوروش بزرگ اشاره کرد که در بخش خاورمیانه موزه بریتانیا قرار دارد.

(British Museum Library) یکی از معتبرترین موزه‌ها و کتابخانه‌های جهان در لندن با آثار بسیاری از تاریخ طبیعی و تمدن بشری در دوران‌های مختلف؛ از جمله آثار اسلامی از قرن دوم هجری و بعد است.

این مرکز در  سال1753 با مجموعه اهدایی سر هانس سلون طبیعیدان، شامل دستنوشته‌ها، کتاب‌های چاپی و آثار باستانی رسما تأسیس شد و در 1759 با افزوده شدن مجموعه‌های دیگر برای استفاده همگانی گشایش یافت.

این موزه با بیش از پنج میلیون بازدیدکننده در سال برخی از نفیس‌ترین آثار تاریخ تمدن بشری را در خود جای داده است. از جمله آثاری از آتن، مصر، سومر، (اور) آشور، چین و آثار هنر اسلامی.

این کتابخانه در سال 1972 بنا بر قانونی که در همان سال به تصویب رسید در کتابخانه بریتانیا که در واقع کتابخانه ملی انگلیس است، ادغام شد. کتابخانه موزه بریتانیا بخش نسخ خطی کتابخانه بریتانیا است؛ چرا که کتاب‌های دیگر آن به ساختمان جدید کتابخانه بریتانیا منتقل شده است.

ساختمان موزه بریتانیا و کتابخانه آن در اواسط دهه 1800 پایان گرفت. آنتونی پانتیسی که ابتدا مسوول کتب چاپی و سپس به ریاست کتابخانه منصو

ب شد، طرح سالن قرائت مدور آن را داد که شهرت بسیاری دارد. این کتابخانه عظیم در سال 1857 افتتاح شد.

بخش‌های مختلف موزه عبارتند از: نقاشی و تصویر، سکه و نشان (مدال)، آثار باستانی مصر و آسیای غربی و روم قرون وسطی و دوره های بعد، آثار باستانی شرقی، آثار پیش از تاریخ و رومی ـ بریتانیایی، آثار قوم شناختی.

موزه بریتانیا به دلیل امکانات مالی اشیایی کمیاب و عتیقه را از سراسر دنیا جمع آوری کرده است. بسیاری از این آثار حاصل کاوش‌هایی است که در بعضی از آنها موزه مشارکت داشته است.

موزه بریتانیا غنی‌ترین گنجینه‌های هنر اسلامی (از قرن دوم هجری به بعد) را در زمینه‌های گوناگون و از سرزمین‌های مختلف اسلامی گردآورده است؛ از جمله نامه‌ای به زبان عربی روی پارچه که احتمالا به اوایل قرن دوم تعلق دارد و نیز آثار کمیاب و کم نظیری از دوره عباسیان فاطمیان مصر (قرن چهارم و پنجم) ایوبیان شام (قرن ششم) و دوره‌های مختلف ایران و عثمانی در رشته های فلزکاری، سفال، بلور و کاشی.

بخش سکه‌های این موزه نیز مجموعه تقریبا کاملی از ادوار مختلف اسلامی است. همچنین در این موزه آثار بسیار کهن از هنر ایران پیش از اسلام وجود دارد. مانند سفالینه های 3300 پیش از میلاد، مجموعه‌ای از ظرو

ف سیمین و زرین احتمالا از گنجینه‌های معابد مغان از قرن ششم تا چهارم پیش ازمیلاد و استوانه فرمان کوروش کبیر.

آثار عتیقه ایران پیش از اسلام در موزه بریتانیا بیشتر اشیایی است که در نتیجه کاوش‌های باستان‌شناسی به دست آمده اما آثار متعلق به پس از اسلام غالبا از مجموعه‌های شخصی و قدیمی جمع آوری شده وبه همین علت معرف ذوق شخصی انگلیسی‌هایی نظیر: برادران شرلی، سر جان ملکم و سر گور اوزلی است که به شرق سفر کرده اند.

از هنرهای ایرانی اسلامی آثاری در دو رشته تصویر و تذهیب، کتب خطی و صنعت فرش و قالی بیش از نمونه‌های دیگر به چشم می‌خورد. برخی از آثار نفیس ایران پس از اسلام عبارتند از: خمسه نظامی که برای شاه طهماسب در تبریز تهیه شده است، اسطرلابی که برای سلطان حسین صفوی در 1133 ساخته شده، کلاهخود و زرهی به نام شاه عباس اول، سفال‌های لعابدار نیشابور و کاشی‌های عهد سلجوقی.

کتابخانه موزه بریتانیا تا سال 1973 بخشی از موزه بود. در این سال کتابخانه ملی امانی، کتابخانه ملی مرکزی و سازمان کتابشناسی ملی بریتانیا نیز به این کتابخانه پیوست و به نام کتابخانه بریتانیا با پانزده میلیون جلد کتاب به صورت یکی از غنی‌ترین کتابخانه‌های جهان درآمد.

در مجموعه‌های مختلف این کتابخانه آثاری به بیشتر زبان‌های دنیا نگهداری می‌شود که فقط در مجموعه‌های شرقی به بیش از سیصد و پنجاه زبان کتاب موجود است.

از قسمت‌های مهم کتابخانه بخش مجموعه‌های خاص مشتمل بر: نسخ خطی عربی، کتب شرقی و مجموعه کتابخانه دیوان هند (مجموعه‌های ایندیا آفیس)، نقشه، آثار موسیقی و تمبر است. بخش کتب شرقی و مجموعه دیوان هند مجموعه بزرگی از کتاب‌های چاپی و خطی نفیس اسلامی به زبان‌های مختلف است.

این مجموعه دارای بیش از 000 40 نسخه خطی و 000 400 کتاب چاپی است. بخش عربی که از مهم‌ترین بخش‌هاست، دارای 000 6 نسخه خطی و 000 30 جلد کتاب چاپی و نمونه‌هایی از خط عربی و تذهیب است. احتمالا قدیم‌ترین قرآن موجود در اروپا نیز در این بخش قرار دارد.

همچنین تصویرهایی از نسخه‌های منحصر به فرد عربی گردآوری شده است که منبع مهمی برای مطالعات عربی و اسلامی شمرده می‌شود. تعداد زیادی از اولین چاپ‌های کتاب‌های عربی نیز در کتابخانه نگهداری می‌شود.

بخش فارسی شامل حدود 000 3 نسخه خطی و 000 10 کتاب چاپی است. کتب تاجیکی نیز در این بخش قرار دارد. تعدادی از کتاب‌های فارسی از مجموعه‌های خصوصی به تملک کتابخانه در آمده است.

این کتابخانه همچنین دارای تعداد بسیاری از نگارگری‌های هنرمندان مسلمان و بویژه ایرانی است که قسمتی از آن‌ها در کتابخانه و بقیه در موزه نگهداری می‌شود. فهرست مفصلی از نگارگری‌های ایرانی (مشتمل بر 404 مجموعه) در سال 1977 تدوین شده که در واقع مکمل فهارس نسخ خطی فارسی پیشین این کتابخانه است

در همین زمینه:
انتخاب سردبیر

تشییع پیکر ۶۱ شهید گمنام در دهه اول محرم/دستگاه‌ها برای ساخت باغ موزه‌های دفاع مقدس بسیج شوند

همشهری آنلاین: رئیس کمیته جستجوی مفقودین نیروهای مسلح در مشهد مقدس با اشاره به اینکه ۶۱ شهید گمنام در دهه اول محرم در کشور تشییع می‌شوند گفت:تمامی دستگاه‌ها برای ساخت باغ موزه‌های دفاع مقدس بسیج شوند.

سیامند رحمان و صادق زاده طلای وزنه برداری را گرفتند و رضی و پورمیرزایی به نقره رسیدند

همشهری آنلاین: سیامند رحمان در دسته ۱۰۷+ و صادق زاده در دسته ۱۰۷ کیلوگرم به مدال طلای بازی‌های پاراآسیایی دست یافتند و رضی نشان نقره دسته ۹۷ کیلوگرم و پورمیرزایی نقره دسته ۱۰۷+ را از آن خود کردند.

جوکار و حسینی مدال زرین پرتاب نیزه و دیسک، و بازرگان برنز پرتاب دیسک را گرفت

همشهری آنلاین: عبدالرضا جوکار مدال طلای پرتاب نیزه را به دست آورد، سسید مهران حسینی و سولماز بازرگان هم مدال های طلا و برنز پرتاب دیسک را کسب کردند.

عسگری و الهی طلا و نقره دوی ۸۰۰ متر و حیدری و ناصری پوران طلا و نقره پرتاب دیسک را گرفتند.

همشهری آنلاین: حسن عسگری و علی الهی به مدال طلا و نقره در ماده دوی ۸۰۰ متر دست یافتند. مسعود حیدری طلا و فالح ناصری پوران هم نقره پرتاب دیسک را از آن خود کردند.

جودوی نابینایان و کم بینایان قهرمان بخش تیمی شد

همشهری آنلاین: تیم ملی جودوی نابینایان و کم بینایان به مدال طلای بخش تیمی اینچئون دست یافت.

تیم ملی گلبال مردان و زنان ایران صاحب نشان های طلا و نقره شدند

همشهری آنلاین: تیم گلبال مردان با شکست چین و تیم بانوان با شکست مقابل بانوان چین قهرمان و نایب قهرمان شدند.

چهار مدال طلا و یک برنز حاصل کار کمانداران ایران

همشهری آنلاین: تیم ملی تیراندازی با کمان ایران صاحب چهار نشان طلا، یک نشان نقره و دو عنوان چهارمی شد.

تیمی ملی دو و میدانی ۳ طلا، ۳ نقره و ۲ برنز دیگر کسب کرد

همشهری آنلاین: تیم دو و میدانی کشورمان به هشت مدال دیگر در مواد پرتابی و دوی ۴۰۰ متر دست یافت.

عکس روز: ماهی‌تابه غول‌آسا

همشهری آنلاین: یک فرد در روز پنجشنبه ۲۳ اکتبر (اول آبان)‌ ۲۰۱۴ از چیدمان یک ماهی‌تابه غول‌آسای ۲۴ متری با نام «ما در اینجا داریم سرح می‌شویم» در ساحل تاماراما در سیدنی استرالیا بالا می‌رود که بوسیله هنرمند استرالیایی، آندرو هانکین، ساخته شده است.

سمپوزیوم منطقه‌ای جاده ابریشم برگزار شد

همشهری‌آنلاین: دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو- ایران در سمپوزیوم منطقه‌ای ایران و جاده ابریشم بر راه‌های عملیاتی کردن همگرایی فرهنگی در چارچوب برنامه جاده ابریشم تأکید کرد.

جمع‌آوری شبکه‌های هوایی توزیع برق در دستور کار قرار دارد

همشهری‌آنلاین: پست‌های برق در محل‌هایی که روی گسل واقع شده‌اند، به صورت کیوسک طراحی می‌شوند.

این حمام‌ها خانوادگی است!

ندا حبیب‌اله: در فرهنگ ایرانی و تا پیش از دوره معاصر، حمام فقط جایگاه‌ شست‌وشو نبود، بلکه از آن فراتر، یک مکان ارتباطی برای دیدار مردم و کسب اخبار و پرس و جو از احوال یکدیگر بود.

انتشار کتاب تازه‌ای از مرتضی احمدی

همشهری‌آنلاین: مرتضی احمدی، دوبلور پیش‌کسوت که پیش از این کتاب‌هایی درباره فرهنگ و‌آداب تهران قدیم منتشر کرده بود، تازه‌ترین کتاب خود با عنوان«پیش‌پرده و پیش‌پرده‌خوانی» را از سوی انتشارات ققنوس روانه بازار نشر کرد.

کلاس پیشرفته آهنگسازی احمد پژمان

همشهری ‌آنلاین: کلاس پیشرفته آهنگسازی احمد پژمان، آهنگساز و موزیسین در تهران برگزار می‌شود.

دو سناریوی واقعی برای مدیریت ارتباط با مشتریان شاکی

همشهر‌آنلاین: اینکه شما چگونه اشتباهات خود را مدیریت می‌کنید و خدمات‌تان را بهبود می‌بخشید، می‌تواند تفاوت‌های اساسی در نگهداری یا از دست دادن مشتریان‌تان ایجاد کند.