به گزارش همشهری آنلاین، در این جلسه محمد حسن بوچانی، رئیس هیات اندیشه ورز موسسه کاربردی شهرداری تهران با بیان این که دانشگاه های علمی کاربردی تلاش می کنند مسالی که دستگاه ها با آن روبر می شوند را در سطح ملی، منطقه ای و ناحیه ای چاره جویی و چاره ادیشی کنند، گفت: این دانشگاه به مجموعه کارشناسان و مدیران راهکارهای میان مدت و یا بلند مدت ارائه می دهند.
وی ادامه داد: این نشست ها برای این است که بتوانیم به صورت کاربردی و عملیاتی برای حل مساله چاره جویی کنیم. در تامین یا مصرف و توزیع آب، شهرداری ها بخشی از یک ساختار گسترده هستند.
اصلاح مصرف آب در کاربری های متفاوت
معاون مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی در این نشست با اشاره به سیر نزولی بارش های سالانه گفت: ما از سال ۱۳۸۷ وارد تنش آبی شدیم و پیش بینی ها برای سال ۱۴۲۰ مرحله خطرناک را نسبت به بحران آب نشان می دهد اما متاسفانه ما امروز در این زمینه در حال پشت سر گذاشتن مرزهای بحران هستیم.
شهرام دلفانی گفت: مصرف آب در حوزه ساختمان سازی از تهیه فولاد در ساختمان فولادی تا تهیه بتن در ساختمان های بتنی و ساخت و ساز اسکلت ساختمان را شامل می شود. بر اساس تحقیقات میزان مصرف آب در ساختمان بتنی ۶ متر مکعب و ساختمان فولادی ۱۱ متر مکعب بر سطح ساختمان آب مصرف می شود.
دلفانی ادامه داد: از راهکارهایی که در این خصوص می توان اشاره کرد اصلاح میزان مصرف آب در کاربری های مختلف است.باید لوله کشی ها در ساختمان در دسترس باشد که نشتی ها دیده شود. هم چنین شیرالات بهداشتی باید راندمان بالا و برچسب استاندارد داشته باشد.بازگردانی فاضلاب سیاه و خاکستری باید و نباید هایی باید باشد و در نهایت قوانین و مقررات در عرصه ساختمان سازی باید تغییر داده و اجرایی شود.
حرکت به سمت آبیاری مدرن و صنعتی
مشاور عالی آب منطقه ای استان تهران نیز با بیان این که مهمترین مساله تهران این است که در کنار منابع آبی شکل نگرفته است، گفت: متاسفانه بدون توجه به این مساله، رشد جمعیت آن همچنان ادامه دارد.
مجید سیاری گفت: استان تهران درمنطقه ای فراخشک است که ۳۳ درصد آن در کویر مرکزی و ۶۵ درصد در حوزه دریاچه نمک است. در استان تهران حدود۴ میلیارد متر مکعب آب مصرف می شود که ۲ میلیارد آن در بخش کشاورزی است در حالی که آبیاری باید بر اساس روش های مدرن و صنعتی باشد.
به گفته وی در ۱۰ سال گذشته حدود۲۵۰ میلیون لیتر مترمکعب معادل ۱۸ درصد به میزان مصرف آب استان اضافه شده است.
سیاری با بیان این که تراکم جمعیت در استان تهران ۱۰۰۰ نفر در هر کیلومتر مربع است، گفت: اگرچه این شهر ۲ درصد مساحت کشور را دارد اما مقصد تمام مهاجرت ها در تهران است که همین مساله سبب تراکم جمعیتی در این منطقه کم آب شده است.
لزوم کاهش گازهای گلخانه ای
دبیر شبکه علمی تغییر اقلیم کشور نیز در در این نشست تخصصی گفت: روند بارندگی در کشور ما کاهشی است و الگوی بارش ها هم تغییر پیدا کرده است.
محمد رضا فرزانه گفت: به طور متوسط در ۳۰ ساله اقلیمی، شهر تهران ۱.۲ دهم درجه گرم تر شده است. در برخی مناطق شهر تهران این عدد به ۱.۷ دهم درجه هم می رسد.
وی ادامه داد: اگر در ۳۰ سال گذشته به طور متوسط ۱.۲ دهم دما بیشتر شد در ۳۰ سال آینده ۱.۴ دهم درجه و در نهایت به بالای ۱.۷ دهم درجه می رسد یعنی ۳۰ سال آینده شرایط نگران کننده تر می شود. این دما زنگ خطر است و روی تبخیر، فضای سبز، انرژی و ساختمان تاثیر می گذارد.
به گفته فرزانه، نتایج بررسی هانشان می دهد از نظر راهبردی باید تلاش کنیم همگام با بقیه کشورها با مدیریت کربن و کاهش انتشار گازهای گلخانه ای و مدیریت ریسک مخاطراتی که جنبه اقلیمی دارد و سازگاری با تغییر اقلیم تلاش کنیم.
مدیریت پیچیده شهر تهران
مدیرکل محیط زیست و توسعه پایدار شهرداری تهران نیز با اشاره به اینکه سرانه اب تجدید پذیر هر ساله کمتر می شود، گفت: زمان زیادی است که ما از مرز تنش آبی که ۱۷۰۰ متر مکعب است عبور کرده ایم.
محمد صابر باغخانی پور گفت: بر اساس آمار در شهرهایی که بارندگی کمتر از ۲۰۰۰ میلیمتر دارند، اگر استفاده بیش از ۸۰ درصد باشد تنش آبی شدید در آن شهرها اعلام می شود و اکنون تهران در این وضعیت قرار دارد.
وی گفت: نیاز آبی فضای سبز تهران ۲۱۵.۶۴ متر مکعب است. فضای سبز تهران دو بخش درون شهری و برون شهری دارد و تکلیفی که به عهده شهرداری تهران در قانون هوای پاک گذاشته شده، کاشت ۵۰هزار هکتار درخت در کمربند سبز تهران ۱۵ هزار هکتار در شهر تهران است که نیاز آبی این دو با هم متفاوت است.
به گفت باغخانی: نیاز آبی کمربند سبز تهران ۴۰ میلیون مترمکعب آب و نیاز فضای سبز شهری هم ۱۷۶ میلیون متر مکعب آب است. منابع آبهای زیرزمینی که در اختیار شهرداری قرار دارد چاه ها، قنات ها، روان آب ها و پساب هاست. آبی که برای فضای سبز استفاده می شود آب شرب نیست و با توجه به سیاست های جدید برای آبیاری باید به فاضلاب های تصفیه شده توجه بیشتری شود.
وی ادامه داد: شهرداری با توجه به تنش آبی اقدامات خوبی را انجام داده که از آن جمله می توان به بازچرخانی آب و انعقاد تفاهم نامه ای ۳ و ۱۰ ساله اشاره کرد. با این وجود شرط تحقق این موضوع همکاری وزارت نیرو با شهرداری است. اما متاسفانه بسیاری از تصفیه خانه ها یا هنوز ساخته نشده اند و یا تکمیل نشده اند.
استفاده از پساب تصفیه شده برای مصارف غیر خانگی
معاون پیشگیری و کاهش خطر سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران نیز در این برنامه تخصصی گفت: زمانی که در یک کشور بیش از ۲۵ درصدمنابع تجدید نظر مصرف شود آن کشور به مرحله بحران آب رسیده است. کشور ما جزو کشورهایی است که بیش از ۸۰ درصد منابع آب تجدید پذیر را برداشت کرده است.
سید علی شریفی گفت: در تهران چند حوزه آبریز داریم که به واسطه احداث سدها و لوله گذاری هایی که شده آب این سدها به تهران منتقل می شود. جحتی در شمال تهران از فواصل بیش از ۱۰۰ کیلومتری از حوزه های آب خیز آب به تهران منتقل می شود.
وی با بیان این که مصرف روزانه آب تهران حدود ۳.۵ میلیون متر مکعب است، گفت: ۷۰ درصد نیاز آبی تهران از سدهای طالقان، لار، لتیان، ماملو و کرج تامین می شود و سالیانه بیش از یک متر از سطح آب زیر زمینی کاهش پیدا می کند.
نقش شهرداری ها در مدیریت پایدار منابع آبی
بنفشه زهرایی، استاد دانشگاه مهندسی عمران و رئیس موسسه آب دانشگاه تهران که برا این نشست تخصصی پیام ویدیویی فرستاده بود، گفت: برای اینکه از مردم انتظار سازگاری در شرایط کم آبی را داشته باشیم باید از حداقل های سواد محیط زیستی برخوردار باشند.
وی گفت: یک فرد باید مفاهیم چرخه آب را بداند مثلا آبی که از شیر خارج می شود از کجا تامین شده و وقتی وارد فاضلاب می شود چه اثری بر محیط زیست می گذارد و ...
به گفته زهرایی یکی از این مصادیق شناخت منابع آب تجدید پذیر و منابع آب نامتعارف مثل پساب یا آب نمک زدایی شده است.
زهرایی با بیان این که در استانهایی مثل بندرعباس و بوشهر که محدودیت اب شیرین دارند نمک زدایی از اب دریا می تواند به تامین آب شهر کمک کند، تاکید کرد: برای شهرهایی که فاصله زیادی با دریا دارند این عمل توجیه پذیر نیست و گران قیمت است.
وی با اشاره به منابع نامتعارف آب نیز گفت: یک منبع اب نامتعارف سیستم های باران زاست که با باروری ابرها و اصلاح آب و هوا می توانیم این منابع را افزایش دهیم اما اثر بخشی این روش ها محدود بوده و نمی تواند کم آبی شدید تهران را جبران کند.
به گفته این استاد دانشگاه، امروزه مهاجر پذیر ترین استان های کشور مثل تهران، قم، البرز، گلستان و یزد فقیرترین استان ها از نظر سرانه آب هستند که نازلترین سرانه منابع آب تجدیدپذیر را دارند.
حل بحران آب تهران دچار مشکل مدیریتی است
رئیس گروه آب دانشکده حکمرانی دانشگاه تهران نیز در این نشست تخصصی از مشکل مدیریتی بحران اب سخن گفت.
مریم افخمی گفت: بحران آب در تهران یک مشکل تک بعدی فنی نیست و ما با سیستم پیچیده ای از متغیرهای مختلف سر و کار داریم. این متغیرها منابع آبی و مسایلی مثل توسعه غیر پایدار شهر تهران بدون توجه به عواقب آن است.
افخمی ادامه داد: یکی از راهکارهای مهم در حل بحران آب شهر تهران توجه به اثرات جانبی و بازگشتی است که باید در پروزه ها به آن توجه شود. یکی از راهکاری ها مهم حل بحران اب در تهران رفتن به سمت مدیریت محله ای است. سنگاپور مثال مناسبی برای این راهکار است. سنگاپور یک کشور پیشران د رمدیریت بحران آب است و در این زمینه مقررات ملی تدوین کرده اند. بر اساس این مقررات آب باران را در ساختمان ها جمع آوری کرده و از آن برای شستشو وآبیاری فضای سبز محلی استفاده می کنند
وی گفت: در استرالیا نیز الزام به تفکیک آب شرب و غیر شرب با دو شبکه لوله کشی مجزا دارند ما هم باید قوانین ملی را با مشارکت مردم و اجرای محلی ترکیب کنیم تا به تاب آوری شهری برسیم.
تدوین برنامه های منسجم برای غلبه بر مشکلات
پژوهشگر حوزه آب و محیط زیست نیز گفت: توسعه تهران با زیست پذیری هماهنگ نیست و مشکلات متنوع را برای ما ایجاد کرده که یکی از مهمترین آنها جمعیت تهران بوده است.
منا مسعودی آشتیانی ادامه داد: در امریکا که موضوع آب شبیه ایران است برنامه های منسجم و جامعی را شهرداری انجام داده است. در این کشور بر اساس قانون استفاده مجدد ازآب خاکستری، ساختمان ها مجازند آب شستشو مانند حمام و ماشین لباسشویی را دوباره برای مصارف دیگر استفاده کنند.
نظر شما